VITAMINE D

 



Vitamine D is een vet oplosbaar vitamine. Er bestaat een plantaardige vorm (D2) en een dierlijke vorm (D3). Via onze voeding krijgen we vitamine D binnen (bijvoorbeeld door het eten van vette vis en margarine) maar de zon is een veel effectievere fabrikant van vitamine D. 


TECHNISCH VERHAAL

Even het technische verhaal: onder invloed van zonlicht wordt het 7-dehydrocholesterol dat in de huid aanwezig is omgezet in provitamine D3, dit wordt weer omgezet in vitamine D3 (cholecalciferol). Vitamine D3 wordt vervolgens in de lever getransformeerd tot het zogeheten 25-hydroxyvitamine D-25(OH)D (calcidiol). Calcidiol fungeert als onze interne voorraad van vitamine D. Calcidiol circuleert in het lichaam en kan tijdelijk in het vet worden opgeslagen. De nieren vormen uiteindelijk het actieve 1,25-dihydroxivitamine D (calcitriol). Een heel productie proces dus.


HOE KRIJGEN WE GENOEG VITAMINE D BINNEN?

Om de huid tot de productie van vitamine D3 aan te zetten, hebben we UVB straling nodig (bij zonnebanken wordt overwegend UVA gebruikt). Op basis van onderzoeksgegevens weten we dat de meeste kinderen die in het voorjaar of zomer zo’n 10 minuutjes per dag aan UVB straling worden blootgesteld voldoende vitamine D aan kunnen maken. Elke dag naar buiten dus! In juni als de zon hoog aan de hemel staat kan korte (2 tot 5 minuten) blootstelling van de huid al resulteren in een maximale vitamine D productie. Let wel, lang in de zon is voor je vitamine D aanmaak zinloos. Na een korte tijd aan zonblootstelling (ongeveer de helft van de tijd totdat je huid heel licht rood gaat verkleuren) is de vitamine D aanmaak maximaal, daarna wordt het aangemaakte vitamine D weer afgebroken. 

In de winter is het een ander verhaal, dan is er in Nederland te weinig UVB licht om alleen uit zonlicht voldoende vitamine D aan te maken. We hebben wel een voorraadje vitamine D in ons lijf opgeslagen, maar in de koude maanden is voeding met vitamine D en/of het gebruik van voedingssupplementen extra belangrijk. Houd er rekening mee dat om voldoende vitamine D via de voeding binnen te krijgen we vooral heel veel vette vis moeten eten. Met alleen boter op ons brood en een eitje redden we het eigenlijk niet. Dat wisten ze vroeger al; de bekende levertraan was vies maar werkte wel! Gelukkig beschikken we nu over prettigere alternatieven.

Het is lastig om van te voren exact weer te geven hoe lang het bij jou of bij jouw kind duurt om vitamine D aan te maken. Dit is namelijk ook afhankelijk van het blootgestelde oppervlak (draag je een korte of een lange broek), huidskleur, stralingskracht (breedtegraad en seizoen), en de genen die je van je ouders hebt meegekregen. Wil je meer zekerheid dan kan je even naar de vitamine D calculator-site gaan.


GOED SMEREN!

Met oog op het risico op huidkanker bestaat er geen veilige drempel voor zonblootstelling. Uit onderzoek blijkt dat je huid zelfs in de periode voordat je verbrandt al schade ondervindt. Goed beschermen is dus belangrijk, maar overdrijven is nou ook weer niet verstandig! Bovendien wordt het leven er niet leuker op als je het hele jaar door om de twee uur je huid met een dikke laag van een extreem hoge factor moet smeren. Gezien het feit dat we in de mooie maanden van het jaar in korte tijd razendsnel vitamine D aan kunnen maken is het prima om dagelijks je handen en gezicht tien minuten tot een kwartiertje bloot te stellen aan de zon. Blijf je langer in de zon dan is het essentieel dat je je huid daarbij goed beschermt. 


Jetske: "Mijn kinderen smeer ik vanaf april voor het naar school gaan in met een SPF 30 en bij mooi weer herhaal ik dit regelmatig. Wat verder belangrijk is om te weten; meerdere onderzoeken hebben aangetoond dat normaal gebruik van een zonnebrand met factor 30 niet van invloed is op het ontstaan van een vitamine D tekort. Veel binnen blijven doet dat wel. Lekker beschermd naar buiten dus! Het risico op zonschade is vanaf april tot oktober bijzonder groot dus beschermen is dan echt een “must”."

 

 

 

Landelijke campagne
om kinderen te beschermen
tegen de zon. Een initiatief
van Stichting Sunwiser
van dr. Jetske Ultee.

 non-profit zonnebrandcreme